GIÁM ĐỐC SỞ KH&CN THÁI THỊ THU HƯỜNG THĂM MÔ HÌNH NHÂN GIỐNG, SẢN XUẤT SEN THEO CHUỖI GIÁ TRỊ

Đồng chí Thái Thị Thu Hường - TUV, Giám đốc Sở KH&CN trao đổi về các sản phẩm sen của dự án         

 Mô hình nhân giống như sản xuất sen theo chuỗi giá trị gắn kết phát triển du lịch thuộc Chương trình hỗ trợ ứng dụng, chuyển tiến bộ khoa học và công nghệ giao phát triển kinh tế - xã hội nông thôn, miền núi dân tộc thiểu số giai đoạn 2016 – 2025 được thực hiện trên địa bàn xã Tân Hưng, Tỉnh Hưng Yên hợp tác xã Tiên Châu Phố Hiến chủ thực hiện từ năm 2022.

Cây hoa sen (tên khoa học Nelumbo nucifera) đã từ lâu, rất gần gũi và thân thiết với người dân Việt Nam, ngoài giá trị về thẩm mỹ (dùng hoa cắt cành, làm cảnh quan) cây hoa sen còn được dùng làm thực phẩm, làm hương liệu, Dược làm liệu, làm nguyên liệu cho nhiều ngành công nghiệp, thủ công mỹ nghệ và đặc biệt sen còn phục vụ phát triển du lịch. Hiện nay, hoa sen được trồng nhiều ở hầu khắp các vùng, miền trên cả nước. Tuy nhiên, các giống trồng chủ yếu là các giống như bản địa, truyền thống, ưu điểm của các giống này là sinh trưởng khỏe, chống chịu sâu bện tốt, dễ trồng, dễ chăm sóc, nhưng nhược điểm giống khác đơn giản, cánh hoa đinh, năng năng sản phẩm thấp, chất lượng chưa cao, hoa không bền, thời gian thu hẹp. Cộng kỹ thuật trồng chăm sóc đơn giản (quảng canh), dựa vào kinh nghiệm và tập quán cũ, vì vậy hiệu quả kinh tế từ trồng sen thấp, chưa mang lại giá trị đích thực nên có tiềm năng của nó và cũng chính vì có thể hoa sen mặc dù rất được người Việt chúng ta yêu thích, nhưng chưa phát triển rộng rãi và chính vì vậy hoa sen vẫn chưa được công thức chính thức công nhận là Quốc hoa của Việt Nam.

Hưng Yên là tỉnh, thuộc đồng bằng sông Hồng được tạo dựng bằng các trầm tích thuộc kỷ Đệ Tứ, có nhiều diện tích đất trung, rất có rất nhiều tiềm năng, lợi thế để phát triển hoa sen. Hưng Yên cũng có rất nhiều di tích lịch sử, lễ hội (lễ hội văn hóa dân gian Phố, sắc Xuân Phố Hiến, “thứ nhất Kinh Kỳ, thứ hai Phố Hiến”, Triệu Quang Phục, Hoàng Thái Hậu Ỷ Lan, thần Quan Trạng, thờ La Tiến, cơ di tích Đa Hòa-Đạ Dạc-cửa Hàm Tử- Bãi Sậy …. hàng năm Hưng Yên thu hút rất nhiều khách du lịch đến quan, cảnh quan và đi hành, do đó việc phát cảnh cảnh đó sẽ mang lại rất nhiều lợi ích kinh tế cho nhân dân quanh khu vực.  

Hưng Yên nổi tiếng cả nước với đặc sản “nhãn lồng, hạt sen” tại đây có các doanh nghiệp lớn như công ty TNHH Lai Hoài (xã Hồng Nam nay là Tân Hưng ) hoặc các cơ sở sản xuất chế biến sen Hồng - Dậu, Tuyết – Sơn, mỗi năm thu mua hàng ngàn hạt sen để chế biến tiêu thụ trong nước và xuất khẩu, số hạt sen trên chủ yếu mua từ Nam và nhập khẩu từ Campuchia, đây là điều kiện rất thuận lợi về thị trường sen cho.

 PGS.TS. Đặng Văn Đông, Phó Viện trưởng Viện Nghiên cứu Rau quả trao đổi về kết quả thực hiện dự án

Đại diện Ban chủ nhiệm dự án và đơn vị chuyển giao công nghệ cho biết Mô hình được Hợp tác Tiên Châu Phố hiến thực hiện tại xã  Tân Hưng, sau thời gian ngắn, Ban chủ nhiệm dự án quyết tâm thực hiện thành công 02 mô hình: Mô hình nhân 04 giống sen trên tích tích 5.000m ² ; Mô hình trồng và chăm sóc tương tự Tây Hồ để lấy hoa có diện tích 25.000m ² ; like sen Mặt bằng lấy diện tích 25.000m ² ; tương tự Oga lấy góc và Kanasumi lấy củ quy mô 25.000 m ² /like. Dự án đã tiến hành tập huấn cho 100 người dân nắm được các kỹ thuật cơ bản của Quy trình kỹ thuật nhân tương tự, hoa sen lấy hoa, lấy hạt, lấy củ, lấy ngón; Quy trình trồng, chăm sóc, phòng trừ bệnh sâu cho sen gắn kết phát triển du lịch (bao gồm cả 4 loại sen); Quy trình công nghệ sơ chế, bảo quản các sản phẩm từ sen, gắn với tiêu thụ sản phẩm.

Cùng với mô hình sản xuất giống sen, đơn vị chủ nhà đã xây dựng kế hoạch và cải tiến khu vực trồng sen để hình thành khu du lịch sinh thái ngay từ đầu mỗi nhiệm vụ và sau khi kết thúc nhiệm vụ sen là du lịch thăm quan súng hoa. Bên cạnh đó, xây dựng kế hoạch phát triển khai cung cấp các sản phẩm như hoa sen, các sản phẩm chế biến từ sen, tiếp tục tham quan, du lịch còn có tác dụng nâng cao hiệu quả cho “sen Phố Hiến”.

Cạnh đó, dự án tiếp tục thực hiện mô hình sơ chế, đóng gói, bảo quản hoa và các sản phẩm từ sen kỹ thuật thu hái, sơ chế, đóng gói, bảo quản hoa sen tươi; sơ chế, chế biến hạt sen, tâm sen, chè sen, mứt sen,… Kết quả bước đầu đạt 200kg chè sen, 300kg mứt sen, 5.000kg hạt sen đen chưa qua sơ chế và 1.440kg hạt sen không qua sơ chế.

Đồng chí Thái Thị Thu Hường - TUV, Giám đốc Sở KH&CN cùng các đại biểu thăm quan mô hình trồng sen

Đồng chí Thái Thị Thu Hường - TUV, Giám đốc Sở KH&CN cùng các đại biểu thăm quan mô hình sơ chế sen

Thăm và phát hiện tại mô hình, đồng chí Thái Thị Thu Hường - TUV, Giám đốc Sở Khoa học và Công nghệ đánh giá kết quả cao thực hiện mô hình dự án, với quy trình kỹ thuật tiên tiến và giống sen phong phú sẽ thực hiện thành công mô hình góp phần xây dựng khối sản xuất sản phẩm sen theo hướng nông nghiệp công nghệ cao; Góp phần thay đổi cơ sở trồng cây thay đổi tập quán canh tác truyền thống sang Ác canh tiến trình hiệu quả và bền vững. Bờ cạnh đó h thành tập quán canh tác sản xuất các sản phẩm sen theo quy mô lớ từ  đó sẽ nhân rộng ra các vùng khác trên địa bàn tỉnh. Đặc biệt là mô hình t rồng cây sen trên cánh đồng mẫu lớn gắn kết với du lịch sinh thái và du lịch tâm linh cũng là một hướng phát triển mới của khu vực sẽ nâng cao nhận thức của người dân trong việc sản xuất nông nghiệp kết hợp du lịch sinh thái và dịch vụ từ đó cung cấp du lịch sinh thái của phát triển khu vực, tạo thêm nhiều công việc làm cho người dân địa phương.

Đồng chí Giám đốc Sở Khoa học và Công nghệ Thái Thị Thu Hường cũng đề nghị Hợp tác Tiên Châu Phố Hiến, Ban chủ nhiệm dự án cần tiếp tục phân phối hợp lý với Trung tâm Nghiên cứu và Phát triển Hoa, Cây cảnh – Viện nghiên cứu rau quả là cơ sở hỗ trợ ứng dụng công nghệ tiếp tục tổng hợp, đánh giá kết quả chi tiết và hiệu quả mô hình. Đồng thời xây dựng kế hoạch phát triển chi tiết, mô tả mở rộng, cung cấp quy trình, đào tạo huấn luyện viên và phát triển khai thực hiện đồng bộ, hiệu quả các nội dung của dự án trên bàn làm việc. Ven bờ, căn cứ thực tiễn để xây dựng các phương án khai thác hiệu quả mô hình như kết hợp du lịch sinh thái, du lịch tâm linh, cung cấp các sản phẩm như hoa sen, các sản phẩm chế biến từ sen, đón tiếp khách tham quan, du lịch còn có tác dụng nâng cao hiệu hiệu cho “sen Phố Hiến” nói chung và của Tỉnh Hưng Yên nói riền từ đó cung cấp du lịch sinh thái của khu vực phát triển, tạo thêm nhiều công việc làm việc cho người dân địa phương.

Cùng ngày, Hợp tác Tiên Châu Phố tổ chức hội nghị tự đánh giá, thử nghiệm thu kết quả thực hiện mô hình trồng, chăm sóc, phòng trừ sâu bệnh cho sen gắn kết với phát triển du lịch và Mô hình sơ chế, đóng gói, bảo quản hoa và sản phẩm từ sen dự án với tham gia đại diện của Nhà phát triển Khoa học và Công nghệ Quốc gia; Sở Khoa học và Công nghệ; Viện Nghiên cứu nghiên cứu kết quả; phòng Kinh tế xã Tân Hưng; phòng Văn hóa - Xã hội phường Sơn Nam và đại diện Ban chủ nhiệm dự án, các hộ gia đình, sản phẩm sản xuất liên quan chiến đấu đánh giá kết quả thực hiện mô hình dự án trên, chuẩn bị cho báo cáo tổng kết, thử nghiệm đánh giá giá cấp tỉnh và cấp Bộ./.

Trường Long